Bakteriler, özel sinyal molekülleri salarak koordineli davranışlar gösterirler. Örneğin,  az sayıdaki  bakteri hücreleri  konaklarında hastalık oluşturmazken, bunlar belli bir sayıya ulaştıklarında “hastalık yapıcı” özellik kazanmaya başlarlar. …Bu bir çeşit “birlik-etkisi”dir. Son yıllarda bakteri-bakteri iletişimi (Quorum-sensing) olarak bilinen bu mekanizmanın farklı türden bakteriler arasında da olduğu ortaya çıkmıştır. Yani bir bakteri ortamdaki  farklı bir bakteriyi ürettiği sinyalden tanıyabilir.  Diş plaklarının oluşumunda böyle bir etkinin olduğu belirlenmiş.  

Son yıllarda bazı bitkilerin  bakteri-bakteri etkileşimini kesen bileşikler içerdiği bulundu. Bu çok şaşırtıcı değil. Milyonlarca yıllık evrim sürecinde bitkiler çevrelerindeki bir çok  mikroorganizma ile birlikte yaşıyorlar ve onlara karşı koruyucu bileşikler üretiyorlar.   Bu bitkiler hangileri? Şimdilik belirlenenler arasında arasında sarımsak, bezelye ve biberiye türleri var.  İtalya’nın güneyinde yetişen  bir elma varyetesinde de bakteri üremesini durduran maddelere rastlanmış. Burada dikkat edilmesi gereken, bu bileşiklerin bakterileri öldürmemesi  sadece sinyalleşmeyi keserek “birlik-etkisi”ni bozmaları. Bu da onlara kullandığımız ilaçlara göre bir çeşit üstünlük kazandırıyor.  

Vucudumuza aldığımız bazı  besinler, hastalık yapıcı  bakterilerin üremesini engelleyecek kimyasalları içeriyor olabilirler. Bu da sebze-meyve ağırlıklı beslenmenin bağışıklık sistemimizi koruyarak neden  daha sağlıklı olduğunu açıklayabilir. İtalyan elmasındaki fenolik bileşikler test edildiğinde  her birinin ayrı ayrı bakteri üremesini durdurmadığı ancak hepsi bir arada kullanıldığında sinerjetik etki  gösterdikleri bulunmuş. Bu konudaki araştırmalar  ileriki yıllarda bakterilerin kontrol edilmesinde çok önemli gelişmelere yol açacaktır.

YAYIN

Advertisements